مغرب آن به پرتغال يا لوزيتانيا ، شمال آن به نهر دويره يا رودخانه دورو و جنوب آن به ولايت اول يا اقليم اندلس محدود بوده است . اين ولايت را طليطله ( و در قديم ، قرطاجنّه ) مىگفتند و مشهورترين شهرهاى آن طليطله ، مرسيه ، لورقه ، دانيه ، بلنسيه ، وادى الحجاره بوده است . « 1 » طليطله « 2 » ، شهرى قديمى و باستانى در اسپانياى مركزى ، نام امروز آن تولدو « 3 » و نيز كرسى ايالت تولدو است . اين شهر در 193 ق . م به دست روميان افتاد و از اوايل مسيحيت ، مقر اسقف اعظم اسپانيا بود . طليطله در 418 م به دست گوتها افتاد و در قرن ششم ميلادى پايتخت دولت آنان بود . « 4 » گوتها براى كشور نوپاى خويش قوانين و نظاماتى وضع كردند كه از روح تمدن و نظامات روم مايه گرفته بود . « 5 » در 92 ق / 710 - 711 م طارق بن زياد با قسمتى از لشكر خود به سوى طليطله حركت كرد . گوتها اموال و آثار قدّيسين خود را برداشته ، به سوى شمال گريختند و جز يهوديان و معدودى از مسيحيان كسى در آنجا نماند . طارق بر طليطله مستولى شد و جان آن گروه از ساكنان شهر را كه باقى مانده بودند بخشيد و چند كليسا را براى ايشان باقى گذاشت و كشيشان را در اجراى مراسم دينى آزاد گذاشت . « 6 » در 93 ق / 712 م ، موسى بن نصير راهى طليطله شد و در نزديكى آنجا با طارق كه به استقبال او آمده بود ديدار كرد . « 7 » پس از تسلط مسلمانان بر اندلس ، قبايل و عشاير مختلف در ايالات و شهرهاى آن پراكنده شدند كه قبايل يمن در طليطله و اراضى آن جاى گرفتند . « 8 » در دوران فرمانروايى عبد الرحمن داخل در 144 ق / 761 - 762 م ، مردم طليطله به تحريك هشام بن عذرهء فهرى خروج كردند . « 9 »

--> ( 1 ) . تاريخ دولتهاى اسلامى در اندلس ؛ ج 1 ، ص 69 و 139 . ( 2 ) . Tolaytola ( 3 ) . Toledo ( 4 ) . دايرة المعارف فارسى ؛ ج 1 ، ص 689 و تاريخ دولتهاى اسلامى در اندلس ؛ ج 1 ، ص 26 . ( 5 ) . تاريخ دولتهاى اسلامى در اندلس ؛ ج 1 ، ص 26 . ( 6 ) . اخبار مجموعه ، ص 23 - 24 و البيان المغرب ؛ ج 2 ، ص 12 و تاريخ دولتهاى اسلامى در اندلس ؛ ج 1 ، ص 47 - 48 . ( 7 ) . البيان المغرب ؛ ص 12 . ( 8 ) . تاريخ دولتهاى اسلامى در اندلس ؛ ج 1 ، ص 70 . ( 9 ) . اندلس يا حكومت مسلمين در اروپا ؛ ص 44 .